📑 Mục lục bài viết
- Vô sinh thứ phát là gì? Vô sinh thứ phát là như thế nào?
- Dấu hiệu vô sinh thứ phát cần chú ý
- Nguyên nhân vô sinh thứ phát: vì sao đã có con vẫn khó có thai?
- Vô sinh thứ phát có chữa được không?
- Chữa vô sinh thứ phát: các phương pháp điều trị phổ biến
- Quy trình khám vô sinh thứ phát gồm những bước nào?
- Khám vô sinh thứ phát ở đâu? Chi phí khám tham khảo
- Làm gì để phòng ngừa và tăng cơ hội có thai?
- Câu hỏi thường gặp về vô sinh thứ phát
- Lời kết
Có một đứa con rồi, nhiều cặp vợ chồng tin rằng việc sinh thêm em bé sẽ dễ dàng. Vì thế, khi chờ mãi không thấy tin vui, họ vừa bối rối vừa tự trách mình. Nếu bạn đang ở trong hoàn cảnh này, hãy biết rằng vô sinh thứ phát là tình trạng khá thường gặp, không phải lỗi của riêng ai, và hoàn toàn có thể tìm ra hướng giải quyết.

Vô sinh thứ phát là gì? Vô sinh thứ phát là như thế nào?
Vô sinh thứ phát là gì? Theo định nghĩa của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), đây là tình trạng một cặp vợ chồng (hoặc một người) đã từng có thai ít nhất một lần, nhưng sau đó không thể có thai trở lại dù quan hệ đều đặn, không dùng biện pháp tránh thai trong 12 tháng trở lên. Với phụ nữ từ 35 tuổi trở lên, thời gian này thường được rút ngắn còn khoảng 6 tháng để đi khám.
Khi hỏi vô sinh thứ phát là như thế nào, bạn có thể hiểu đơn giản: lần mang thai trước có thể là sinh con, sảy thai, nạo hút thai hoặc thai ngoài tử cung; điều quan trọng là đã từng thụ thai, còn hiện tại thì chưa thể có thai lại. Khác với vô sinh nguyên phát (chưa từng có thai lần nào), vô sinh thứ phát thường liên quan nhiều đến những thay đổi sau lần mang thai trước hoặc theo thời gian.
Dấu hiệu vô sinh thứ phát cần chú ý
Vô sinh thứ phát nhiều khi không có triệu chứng rõ ràng, nhưng bạn nên lưu ý các dấu hiệu vô sinh thứ phát sau:
- Không có thai sau 12 tháng quan hệ đều đặn (hoặc 6 tháng nếu từ 35 tuổi).
- Chu kỳ kinh thưa, rối loạn, kinh ít hoặc mất kinh sau lần sinh hay nạo hút thai.
- Đau bụng kinh dữ dội, đau vùng chậu mạn tính, đau khi quan hệ.
- Khí hư bất thường, tiền sử viêm nhiễm phụ khoa kéo dài.
- Ở nam: giảm ham muốn, rối loạn cương, thể tích tinh dịch giảm, đau hoặc sưng vùng bìu.
Nguyên nhân vô sinh thứ phát: vì sao đã có con vẫn khó có thai?
Khi tìm hiểu nguyên nhân vô sinh thứ phát, bạn sẽ thấy phần lớn đều có điểm chung là “theo thời gian cơ thể đã thay đổi”. Có thể kể đến: tuổi tác, các tổn thương sau sinh hoặc phẫu thuật, bệnh lý mới phát sinh, lối sống và cả những thay đổi ở người chồng. Dưới đây là chi tiết theo từng giới.
Nguyên nhân gây vô sinh thứ phát ở nữ giới
Đây là nhóm nguyên nhân gây vô sinh thứ phát ở nữ thường gặp nhất:
- Tuổi tác tăng: Dự trữ buồng trứng và chất lượng noãn giảm, đặc biệt sau 35 tuổi. Nhiều chị em có con đầu khi còn trẻ, rồi muốn sinh thêm khi đã ngoài 35.
- Tổn thương vòi tử cung: Sau viêm nhiễm vùng chậu, thai ngoài tử cung, nhiễm Chlamydia hay phẫu thuật vùng bụng.
- Dính buồng tử cung: Có thể xảy ra sau nạo hút thai hoặc nạo sót, nhiễm trùng, gây teo hoặc mất niêm mạc tử cung.
- Sẹo mổ lấy thai: Có thể gây dính, túi thừa vết mổ hoặc ảnh hưởng đến làm tổ của phôi ở một số trường hợp.
- Lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung, polyp: Có thể xuất hiện hoặc nặng dần theo thời gian.
- Rối loạn rụng trứng: Buồng trứng đa nang, rối loạn tuyến giáp, tăng prolactin, tăng cân sau sinh.
- Bệnh lý toàn thân: Đái tháo đường, bệnh tuyến giáp, thừa cân béo phì.

Vô sinh thứ phát ở nam giới
Nhiều người nghĩ rằng đã có con thì người chồng chắc chắn không có vấn đề. Thực tế, vô sinh thứ phát ở nam giới hoàn toàn có thể xảy ra, vì chất lượng tinh trùng có thể thay đổi theo thời gian:
- Giảm số lượng, độ di động hoặc hình thái tinh trùng do tuổi, stress, thừa cân, hút thuốc, rượu bia.
- Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Có thể xuất hiện hoặc nặng hơn theo thời gian.
- Viêm nhiễm đường sinh dục, chấn thương hoặc phẫu thuật vùng bìu.
- Rối loạn nội tiết như giảm testosterone.
- Tiếp xúc nhiệt độ cao, hóa chất, thuốc điều trị (hóa trị, xạ trị, một số thuốc nội tiết).
Vì vậy, người chồng cũng cần được kiểm tra tinh dịch đồ, dù trước đây đã từng có con.
Vô sinh thứ phát không rõ nguyên nhân
Sau khi thăm khám đầy đủ, vẫn có một số cặp đôi được chẩn đoán vô sinh thứ phát không rõ nguyên nhân. Điều này khiến nhiều người lo lắng, nhưng không có nghĩa là hết cơ hội. Bác sĩ thường đề xuất các bước điều trị từ đơn giản đến phức tạp như theo dõi rụng trứng, IUI, rồi IVF khi cần.
Vô sinh thứ phát có chữa được không?
Câu hỏi khiến nhiều người trăn trở nhất: vô sinh thứ phát có chữa được không? Câu trả lời là có, trong nhiều trường hợp có thể điều trị thành công, nhất là khi nguyên nhân được xác định sớm và người vợ còn trẻ. Việc đã từng có con là một dấu hiệu tích cực cho thấy cơ thể từng có khả năng mang thai, tuy nhiên hiệu quả vẫn phụ thuộc nguyên nhân, tuổi tác và chất lượng noãn, tinh trùng. Không ai có thể cam kết kết quả tuyệt đối, nhưng chờ đợi lâu mà không khám thường làm giảm cơ hội.
Chữa vô sinh thứ phát: các phương pháp điều trị phổ biến
Việc điều trị vô sinh thứ phát được cá nhân hóa theo nguyên nhân. Các hướng thường gặp gồm:
- Thay đổi lối sống: Kiểm soát cân nặng, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, ngủ đủ, giảm căng thẳng.
- Điều trị bệnh lý nền: Rối loạn tuyến giáp, đái tháo đường, viêm nhiễm sinh dục, rối loạn nội tiết.
- Phẫu thuật nội soi: Gỡ dính buồng tử cung, cắt polyp, bóc u xơ, xử lý lạc nội mạc, điều trị giãn tĩnh mạch thừng tinh.
- Kích thích rụng trứng và theo dõi: Dành cho trường hợp rối loạn rụng trứng.
- Bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI): Khi vòi tử cung thông, tinh trùng giảm nhẹ hoặc chưa rõ nguyên nhân.
- IVF/ICSI: Khi tắc vòi tử cung, tinh trùng yếu nặng, lạc nội mạc nặng, tuổi cao hoặc các phương pháp trước chưa hiệu quả.

Quy trình khám vô sinh thứ phát gồm những bước nào?
Quy trình khám vô sinh thứ phát thường diễn ra như sau:
- Đăng ký và tư vấn ban đầu: Hai vợ chồng nên đi khám cùng nhau; bác sĩ hỏi kỹ tiền sử sản khoa (lần sinh, mổ lấy thai, sảy thai, nạo hút), chu kỳ kinh, bệnh lý và thời gian mong con.
- Khám lâm sàng và siêu âm: Đánh giá tử cung, buồng trứng, số nang thứ cấp, vết mổ cũ (nếu có).
- Xét nghiệm nội tiết và dự trữ buồng trứng: AMH, FSH, LH, estradiol, prolactin, tuyến giáp theo chỉ định.
- Đánh giá vòi tử cung và buồng tử cung: Chụp tử cung – vòi trứng hoặc nội soi buồng tử cung khi cần.
- Tinh dịch đồ cho người chồng: Cùng thời điểm khám để rút ngắn thời gian chẩn đoán.
- Tổng hợp kết quả và lên phác đồ: Bác sĩ giải thích rõ nguyên nhân, cơ hội và phương án điều trị phù hợp.
Khám vô sinh thứ phát ở đâu? Chi phí khám tham khảo
Khi cân nhắc khám vô sinh thứ phát ở đâu, bạn nên chọn cơ sở có chuyên khoa hỗ trợ sinh sản, đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, phòng lab đạt chuẩn và quy trình minh bạch. Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, tầng 2 Bệnh viện Bưu Điện, 49 Trần Điền, Phương Liệt, Hà Nội là địa chỉ để bạn có thể thăm khám và được tư vấn theo từng trường hợp cụ thể.
- Khám cơ bản ban đầu cho nữ: khoảng 5.000.000đ
- Khám cơ bản ban đầu cho nam: khoảng 1.000.000đ
Giá chỉ mang tính tham khảo, có thể thay đổi theo từng thời điểm và theo chỉ định cụ thể. Vui lòng liên hệ hotline 1900 1897 để cập nhật chính xác.

Làm gì để phòng ngừa và tăng cơ hội có thai?
- Điều trị sớm các bệnh viêm nhiễm phụ khoa và bệnh lây truyền qua đường tình dục.
- Hạn chế nạo hút thai, phá thai không an toàn.
- Khám lại sau sinh hoặc mổ lấy thai nếu có chu kỳ kinh bất thường.
- Duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống cân bằng, vận động đều đặn.
- Bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia ở cả hai vợ chồng.
- Cân nhắc kế hoạch sinh con thứ hai không quá muộn.
Câu hỏi thường gặp về vô sinh thứ phát
Đã sinh con tự nhiên, sao vẫn bị vô sinh thứ phát?
- Vì cơ thể có thể thay đổi theo thời gian: tuổi tăng, xuất hiện bệnh lý mới, sẹo mổ, dính tử cung, thay đổi chất lượng tinh trùng… Việc từng có thai trước đó không đảm bảo khả năng có thai mãi mãi.
Vô sinh thứ phát có điều trị lâu không?
- Thời gian điều trị khác nhau tùy từng nguyên nhân và phương pháp. Có trường hợp chỉ cần chỉnh lối sống và điều trị nhẹ; có trường hợp cần IVF. Bác sĩ sẽ tư vấn lộ trình cụ thể sau thăm khám.
Mổ lấy thai có gây vô sinh thứ phát không?
- Phần lớn phụ nữ mổ lấy thai vẫn có thai lại bình thường. Tuy nhiên, một số trường hợp có dính hoặc ảnh hưởng ở vết mổ cần được bác sĩ đánh giá.
Bao lâu không có thai thì nên đi khám?
- Sau 12 tháng nếu dưới 35 tuổi và sau khoảng 6 tháng nếu từ 35 tuổi trở lên, hoặc sớm hơn nếu có các dấu hiệu bất thường kể trên.
Lời kết
Gặp khó khăn khi mong có thêm em bé không khiến bạn kém đi là một người mẹ, người cha. Vô sinh thứ phát có nhiều nguyên nhân, và phần lớn đều có thể được đánh giá, điều trị nếu được thăm khám sớm. Đừng tự trách mình hay chờ đợi quá lâu. Hãy liên hệ Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, tầng 2 Bệnh viện Bưu Điện, 49 Trần Điền, Phương Liệt, Hà Nội hoặc gọi hotline 1900 1897 để được đồng hành.

💙 Lời khuyên của Ts.Bs Vương Vũ Việt Hà – Giám đốc IVF Bưu Điện
- Đừng chủ quan vì “đã từng có con”; hãy đi khám sớm khi chưa có thai lại sau thời gian khuyến cáo.
- Cả hai vợ chồng cùng đi khám, bao gồm cả tinh dịch đồ cho người chồng.
- Mang theo hồ sơ cũ: kết quả siêu âm, thông tin lần sinh hoặc mổ trước đây, các xét nghiệm đã làm.
- Duy trì lối sống lành mạnh và điều trị dứt điểm các bệnh viêm nhiễm.
- Giữ tinh thần thoải mái, vì áp lực tâm lý cũng ảnh hưởng đến hành trình có con.
Related Posts
- Vô Sinh Nguyên Phát Và Thứ Phát: Phân Biệt, Nguyên Nhân
- Vô Sinh Nguyên Phát Là Gì? Nguyên Nhân Và Cách Chữa
- Mổ Giãn Tĩnh Mạch Thừng Tinh: Khi Nào Cần Can Thiệp, Quy Trình Và Quá Trình Hồi Phục
- Tắc Ống Dẫn Tinh Là Gì? Nguyên Nhân, Dấu Hiệu Nhận Biết Và Giải Pháp Làm Cha Trọn Vẹn
- Vượt Qua Nỗi Buồn Bất Sản Ống Dẫn Tinh: Hành Trình Tìm Con “Chính Chủ” Cùng Y Học Hiện Đại